რუსული რეჟიმის მხრიდან გეორგიევსკის ტრაქტატის მიმართ კრიტიკული ისტორიული შეფასების ნაცვლად მისი „გადარჩენის გარანტიად“ წარმოჩენა ქმნის იდეას:
„რუსეთთან კავშირი საქართველოსთვის ისტორიულად სწორი და უსაფრთხოების მომტანი არჩევანი იყო“ – ნარატივში რა იმალება რუსული რეჟიმის მხრიდან?
— ეს არის თანამედროვე საგარეო-პოლიტიკური არჩევანის ისტორიული ლეგიტიმაცია.
1783 წლის შეთანხმება რუსეთის იმპერიის მფარველობას გულისხმობდა, ხოლო რუსეთის მიერ ქართლ-კახეთის სამეფოსთვის აღებული ვალდებულებები საბოლოოდ არ შესრულდა. 1801 წელს კი რუსეთის იმპერიამ ქართლ-კახეთის სამეფოს ანექსია მოახდინა.
ამიტომ თუ დღეს ვინმე ტრაქტატისგან მხოლოდ „რუსეთის მიერ საქართველოს გადარჩენის“ იდეას იღებს და ამ ისტორიულ შედეგებს გვერდზე სწევს, ეს არის ისტორიული რედუქციონიზმი.
თუ საზოგადოებას ეუბნები:
„რუსეთთან შეთანხმება 1783 წელს სწორი იყო, რადგან ძლიერი მფარველი გვჭირდებოდა“,
შემდეგ უკვე გაცილებით მარტივია თანამედროვე გზავნილის აგება:
„დღესაც რუსეთთან კონფლიქტი არ გვაწყობს; დასავლეთი გვაიძულებს ომს; ამიტომ რუსეთთან ურთიერთობის ნორმალიზაცია რეალისტური და ისტორიულად ბუნებრივი არჩევანია.“
ანუ ხდება ისტორიული პარალელის შექმნა:
1783 → რუსეთი როგორც მფარველი → გადარჩენის იდეა → 2026 → რუსეთთან დაახლოება როგორც უსაფრთხოების პოლიტიკა.
ასე, რომ ტრაქტატის თემის პოლიტიკური გამოყენება შემთხვევითი არ უნდა იყოს.
ეს კარგად ჯდება „ქართული ოცნების“ ბოლო წლების უფრო ფართო ნარატივში
საერთაშორისო ანალიტიკური მასალებიც უკვე აღწერენ ივანიშვილის ხელისუფლების მიერ დასავლეთისგან დაშორებისა და რუსეთის მიმართულებით გადაადგილების ტენდენციას. მაგალითად, 2026 წლის კვლევა CEPA-ში პირდაპირ განიხილავს ივანიშვილის პოლიტიკურ კურსს მოსკოვთან მიმართებით, ხოლო შვედეთის აღმოსავლეთ ევროპის კვლევების ცენტრი წერს, რომ ივანიშვილის გავლენით „ქართული ოცნება“ სულ უფრო უახლოვდება რუსეთს და ასუსტებს კავშირებს დასავლეთთან.
ბრიტანეთის პარლამენტშიც 2023 წელს უკვე გაჟღერდა შეფასებები „ქართული ოცნების“ რუსეთისკენ პოლიტიკური ორიენტაციის შესახებ და ივანიშვილის რუსეთის ბიზნესთან დაკავშირებული წარსულის შესახებ.
ამიტომ გეორგიევსკის ტრაქტატის რომანტიზება ცალკე აღებული მოვლენა კი არ არის — ის შეიძლება ჩაითვალოს უფრო დიდი იდეოლოგიური ნარატივის ნაწილად.
კიდევ უფრო მნიშვნელოვანი — „მფარველი რუსეთის“ ფსიქოლოგიის დაბრუნება
ჩემი აზრით, ეს არის ყველაზე ღრმა მიზანი.
საქართველოს თანამედროვე ეროვნული იდენტობისთვის ძალიან სახიფათო იქნებოდა იდეის დამკვიდრება, რომ:
საქართველოს უსაფრთხოებისთვის დამოუკიდებლობა საკმარისი არ არის და ქვეყანას ყოველთვის სჭირდება დიდი რუსი მფარველი.
ეს პირდაპირ ეწინააღმდეგება დამოუკიდებელი სახელმწიფოს თანამედროვე კონცეფციას.
თუ ეს მართლაც კამპანიის მიზანია, მაშინ საქმე მხოლოდ ერეკლე II-ის ისტორიულ შეფასებას აღარ ეხება.
P.S. გეორგიევსკის ტრაქტატის რომანტიზება შეიძლება გამოყენებულ იქნეს რუსეთის მიმართ მორჩილების/მფარველობის ისტორიული ნარატივის რეაბილიტაციისთვის და თანამედროვე რუსეთთან დაახლოების პოლიტიკის იდეოლოგიურ გასამართლებლად.
